Doel van de training

Werkbegeleiding is het begeleiden van hulpverleners bij het in de praktijk samen met een cliënt uitvoeren van de fasen van het rehabilitatieproces, met bijzondere aandacht voor het onderdeel “het stellen van een rehabilitatiedoel”. In de training leren werkbegeleiders werken met de modulaire opbouw van de methodiek door het gebruik van naslaglijsten en beslissingsbomen. Zij leren hoe te handelen wanneer de hulpverlener in het gebruik van de methodiek ontspoort of knelpunten ervaart. Verder is er aandacht voor het beoordelen en ontwikkelen van de communicatieve elementen in de relatie tussen de cliënt en de hulpverlener.

Doelgroep

De training is bestemd voor hulpverleners/medewerkers met cliënt begeleidings-contacten, die een rol hebben of krijgen in de begeleiding van collega's bij het werken met de IRB.

Ingangseis

Sinds 2022 dienen de Deelnemers minimaal Expert geschoold te zijn. In de huidige Expertopleiding is Werkbegeleidin, Implementatie en Borging een vast onderdeel van het lesprogramma.

Programma

• Inleiding werkbegeleiding.
• Grenzen en gebruik van rehabilitatie.
• Coachingsvaardigheden.
• Gebruik naslaglijsten.
• Methodisch hanteren van het werkbegeleidingsproces.
• Supervisie.

Duur

De training (theorie en praktijk) duurt 5 dagen van 10.00-17.00 uur inclusief een uur pauze. De 5 trainingsdagen worden verdeeld over een periode van circa 6 tot 8 weken. Na de training volgt een periode (maximaal een half jaar) waarin de werkbegeleider supervisie krijgt van een docent over de werkbegeleidingscontacten die hij heeft met medewerkers. De supervisie vindt plaats aan de hand van 8 geschreven verslagen die de werkbegeleider inlevert bij de docent.

Inzet:

Voor de Experts (deelnemers die alle IRB modules gevolgd hebben) is er een aangepaste training Werkbegeleiding in 3 dagen van 10.00-17.00 uur inclusief een uur pauze.

Inzet: 18 contacturen en 3 uur zelfstudie + 8 werkopdrachten.

Leerdoelen

Gedurende het volgen van cursussen bij Stichting Rehabilitatie ‘92 kunnen cursisten IRB-gerelateerde competenties opdoen in de volgende gradaties: bewustzijnsniveau, kennis-niveau, ervaringsniveau en expertniveau. Omschrijvingen van de eisen en competenties per niveau zijn te vinden op de website. Deze cursus resulteert in bekwaamheid op ervaringsniveau.

Opzet en werkwijze

Elke dag begint met de bespreking van het huiswerk, eventueel met discus¬sie, toelichting en herhaling van theoretische uitleg. Na de lunch wordt de theoretische uitleg, de oefening en de huiswerkopdracht voor de volgende bijeenkomst behandeld. De dag wordt steeds afgesloten met een samenvatting.

Huiswerkopdrachten

Na elk theoretisch onderdeel wordt van de deelnemers verwacht dat zij dit onderdeel met een cliënt oefenen en het werkblad van het betreffende onderdeel invullen. Dit huiswerk wordt in de volgende bijeenkomst kort besproken.

Docent

De docent is verbonden aan R92.

Lesmateriaal

Bij aanvang van de training ontvangen de deelnemers het handboek “werkbegeleiding”.

Locatie en middelen

Uw eigen organisatie draagt zorg voor de leslocatie, catering en audiovisuele middelen zoals laptop, beamer en flipover.

Certificaat

Voor het verkrijgen van het Certificaat gelden de volgende criteria:

• De deelnemer heeft alle dagen van de training bijgewoond; indien de deelnemer 20% van het programma heeft gemist, wordt het Certificaat pas uitgereikt na de uitvoering van een compensatieopdracht over het gemiste programmaonderdeel (met een voldoende beoordeling van de docent). Heeft de deelnemer meer dan 20% van het programma gemist, dan is een compensatieopdracht niet mogelijk en wordt geen Certificaat uitgereikt.
• De huiswerkopdrachten zijn door de deelnemer schriftelijk uitgewerkt en ingeleverd.
• De huiswerkopdrachten zijn door de docent met een voldoende beoordeeld.
• De deelnemer heeft naar de indruk van de docen¬t voldoende inzet getoond.
• Indien de supervisie naar tevredenheid is voltooid, ontvangt de werkbegeleider het Certificaat Werkbegeleider.

Vertrouwelijkheid

Van de deelnemers wordt verwacht dat zij eventuele casuïstiek ten behoeve van de training geanonimi¬seerd aanleveren en hetgeen wat aan de orde komt tijdens de bespreking van de casuïstiek vertrouwelijk behandelen teneinde de privacy van cliënten en medewerkers te waarborgen.

Algemene informatie

De Individuele Rehabilitatie Benadering (IRB) volgens het Center for Psychiatric Rehabilitation van de Boston Universiteit (V.S.) bevordert herstel en participatie van mensen met een beperking. Herstel kent vier aspecten: herstel van gezondheid, herstel van identiteit, herstel van dagelijks functioneren en herstel van rolfunctioneren. Rehabilitatie ondersteunt de laatste twee. Herstelondersteunende zorg is het nieuwe uitgangspunt in de zorg voor mensen met lichamelijke, psychische en verstandelijke beperkingen.

Participatie van mensen met een beperking in het maatschappelijk leven is de koers voor de komende jaren. Wetten zoals de Wmo en de participatiewet zijn hiervan de getuigen. De IRB heeft tot doel mensen te helpen om beter te functioneren zodat ze met succes en naar tevredenheid kunnen wonen, werken, leren en sociale contacten verkrijgen en behouden, in de omgeving van hun keuze en met zo min mogelijk professionele hulp.

Rehabilitatie staat als methodiek op het kruispunt van zorg en welzijn.

Het rehabilitatieproces bestaat uit drie fasen, namelijk diagnostiek, planning en inter-venties. Het is een ontwikkelingsgerichte methode. Ze onderscheidt zich van andere benaderingen door de nadruk op het nastreven van door de cliënt zelf gestelde doelen. De IRB gaat ervan uit dat cliënten over het algemeen al wel doelen hebben, maar dat ze soms geholpen moeten worden bij het systematisch uitwerken van die doelen, bij het identificeren van beperkingen en handicaps en bij het leren van vaardigheden of het gebruiken van ondersteuning. De methode biedt de cliënt een leidraad bij zijn of haar zelfverwerkelijking en de hulpverlener een leidraad bij zijn of haar werk. R92 te Woerden beoogt de IRB, zoals ontwikkeld door de Boston Universiteit (V.S.), te introduceren en te implementeren in Nederlandse GGZ-instellingen.

R92

Doel van de training

In nauwe samenwerking met Koninklijke Visio, locatie de Brink te Vries, heeft Rehabilitatie ’92 de training Zorg voor Participatie ontworpen. Dit is een praktische training waarin geleerd wordt een non-verbale variant van de IRB methodiek toe te passen voor mensen met (zeer ernstige) verstandelijke beperkingen. Doelen zijn: het leren kennen van de uitgangspunten en fasen die rehabilitatie kenmerken, het leren gericht te blijven op de kern van rehabilitatie en het leren van basale rehabilitatievaardigheden om op een betrekkelijk eenvoudige manier IRB trajecten met cliënten te kunnen uitvoeren. Hierbij wordt de cliënt maximaal betrokken, evenals diens netwerk.

Doelgroep

De training is als bijscholingscursus geschikt voor groepen medewerkers die werken in een instelling voor mensen met een (zeer ernstige) verstandelijke beperking, waar men wil gaan werken met de IRB om de Participatie van cliënten te realiseren. Als vervolg op de training is de aanwezigheid van werkbegeleiding in de organisatie essentieel.

Ingangseis

Voor deze training is geen specifieke voorkennis vereist.
Als minimum wordt gehanteerd MBO niveau 4, aangevuld met enkele jaren werkervaring met mensen met een (zeer ernstige) verstandelijke beperking

Programma

• Inleiding
• Kernbegrippen rehabilitatie
• Milieuaspecten
• Rollen en activiteiten
• Verkennen en kiezen
• Verkrijgen en behouden

Duur

3 dagen van 10.00-17.00 uur met een uur lunchpauze.

Inzet: 18 contacturen en 3 uur zelfstudie.

Leerdoelen

Gedurende het volgen van een cursus bij Stichting Rehabilitatie ‘92 kunnen cursisten IRB-gerelateerde competenties opdoen in de volgende gradaties: bewustzijnsniveau, kennisniveau, ervaringsniveau en expertniveau. Omschrijvingen van de eisen en competenties per niveau zijn te vinden op de website. Deze cursus resulteert in bekwaamheid op kennisniveau. Aangevuld met werkbegeleiding, kunnen cursisten er in de praktijk goed mee werken.

Opzet en werkwijze

Elke dag begint met de bespreking van het huiswerk, eventueel met discus¬sie, toelichting en herhaling van theoretische uitleg. Na de lunch wordt de theoretische uitleg, de oefening en de huiswerkopdracht voor de volgende bijeenkomst behandeld. Er is veel ruimte voor inbreng vanuit de praktijk en uitwisseling. De dag wordt steeds afgesloten met een samenvatting.

Huiswerkopdrachten

Na elk theoretisch onderdeel wordt van de deelnemers verwacht dat zij dit onderdeel met een cliënt en diens netwerk oefenen en het werkblad van het betreffende onderdeel invullen. Dit huiswerk wordt in de volgende bijeenkomst kort besproken.

Docent

De docent is verbonden aan Stichting Rehabilitatie ’92.

Lesmateriaal

Bij aanvang van de training ontvangen de deelnemers de syllabus “Zorg voor Participatie”, plus een handout met powerpoints, handleiding voor gebruik in de praktijk, en een stappen-schema.

Locatie en middelen

Uw eigen organisatie draagt zorg voor de leslocatie, catering en audiovisuele middelen zoals, laptop, beamer en flipover.

Bewijs van Deelname

Voor het verkrijgen van het Bewijs van Deelname gelden de volgende criteria:

• De deelnemer heeft alle dagen van de training bijgewoond; indien de deelnemer tot 20% van het programma heeft gemist, wordt het Bewijs van Deelname pas uitgereikt na de uitvoering van een compensatieopdracht over het gemiste programmaonderdeel (met een voldoende beoordeling van de docent). Heeft de deelnemer meer dan 20% van het programma gemist, dan is een compensatieopdracht niet mogelijk en wordt geen Bewijs van Deelname uitgereikt.
• De huiswerkopdrachten zijn door de deelnemer schriftelijk uitgewerkt en ingeleverd.
• De huiswerkopdrachten zijn door de docent met een voldoende beoordeeld.
• De deelnemer heeft naar de indruk van de docent voldoende inzet getoond.

Vertrouwelijkheid

Van de deelnemers wordt verwacht dat zij de casuïstiek ten behoeve van de training geanonimiseerd aanleveren en hetgeen aan de orde komt tijdens de bespreking van de casuïstiek vertrouwelijk behandelen teneinde de privacy van de cliënten te waarborgen.

R92

Zorg voor Zin is de toepassing van de Individuele Rehabilitatiebenadering in de zorg voor mensen met een afhankelijkheid van middelen. Rehabilitatie is zo oud als de verslavingszorg zelf: het gaat immers om het verleggen van de focus op middelengebruik naar een zinvolle levensinvulling op de terreinen wonen, dagbesteding, werk, vrije tijd, leren en sociale relaties. In deze training wordt dit aloude principe nieuw leven ingeblazen. De training kan worden aangevuld met verdiepingstrainingen in de technologie van de IRB.

Doel van de studiedag

De deelnemers zijn na afloop van de training in staat om een integraal behandelplan te maken waarin behandeling, rehabilitatie en bemoeizorg o evenwichtige wijze aanwezig zijn. Ten aanzien van de rehabilitatiebenadering zijn de deelnemers in staat aan te geven bij welke wensen en problemen van cliënten deze benadering van nut is.

Doelgroep

Alle medewerkers in de zorg voor mensen met een langdurige verslavingsproblematiek.
Er is plaats voor maximaal 12 deelnemers per studiedag.

Programma

dag 1

• Inleiding en ervaringsverhaal
• Concepten: herstel, motivatiefasen van Prochaska, fasen van rehabilitatie, gebruikspatroon
• Oefening assessment
• Overzicht gesprekstechnieken en oefening
• Huiswerk

dag 2

• Bespreken huiswerk
• Inleiding IRB
• Inleiding en oefening doelvaardigheid beoordelen en ontwikkelen
• Rehabilitatie in integrale zorg
• Huiswerk

dag 3

• Bespreken huiswerk
• Oefening: wat willen we in de praktijk? Oriëntatie op het eigen werk
• Oefening: behandelplan maken
• Oefening: Integratie van verslavingsbehandeling en rehabilitatie

Na elke bijeenkomst wordt huiswerk meegegeven dat de volgende bijeenkomst wordt besproken.

Duur

De training duurt drie dagen van elk 6 uur, met huiswerk.

Materiaal

Bij aanvang van de training ontvangen de deelnemers een werkmap die een samenvatting van de theorie en alle werkbladen en oefeningen omvat.

Zorg voor Zelfstandigheid is de benaming van de IRB in de zorg voor ouderen die voor hun leeftijd normaal cognitief functioneren. Het kan gaan om ouderen die zijn opgenomen in een zorgcentrum of die nog zelfstandig wonen met hulp van zorg aan huis of thuiszorg. De trainingen zijn ontwikkeld in samenwerking met de Argos Zorggroep te Schiedam.

Doel van de studiedag

De deelnemers zijn na afloop van de training in staat om de methodiek van Zorg voor Zelfstandigheid onder werkbegeleiding toe te passen bij hun cliënten. Dit houdt in: het beoordelen en vergroten van de mate waarin cliënten doelen willen stellen, het stellen van deze doelen, het nagaan van vaardigheids- en hulpbrontekorten, het trainen van eenvoudige vaardigheden en het voorzien in noodzakelijke hulpbronnen.

Doelgroep

Korte variant (de basisopleiding):

Deze is gericht op het toepassen van de hoofdlijnen van de methodiek in het dagelijks werk van de medewerkers in een zorgcentrum of thuiszorg. Het taalgebruik en de modules zijn sterk vereenvoudigd en toegespitst op de dagelijkse praktijk.

Lange variant:

Deze biedt een uitgebreider overzicht van de techniek van de IRB. Het taalgebruik is meer conform de originele materialen van de individuele rehabilitatiebenadering. De lange variant is meer geschikt voor leidinggevenden en stafmedewerkers.

Er is plaats voor maximaal 12 deelnemers per studiedag.

Programma

• Inleiding Zorg voor Zelfstandigheid
• Doelvaardigheid beoordelen en ontwikkelen
• Stellen van een doel
• Functionele- en Hulpbronnendiagnostiek
• Vaardigheden leren en leren gebruiken
• Hulpbronnen creëren, verkrijgen en gebruiken

Elk onderdeel bestaat uit uitleg en oefeningen. Er wordt geoefend met het noteren van de onderdelen in verslaglegging en zorgplan. Na elke bijeenkomst wordt huiswerk meegegeven dat de volgende bijeenkomst wordt besproken.

Duur

Korte variant: 5 dagdelen van 3 uur, met huiswerk
Lange variant: 10 dagdelen van 3 uur, met huiswerk

Materiaal

Bij aanvang van de training ontvangen de deelnemers een werkmap die een samenvatting van de theorie en alle oefeningen omvat.

Doel van de training

Deze training is gebaseerd op de uitgangspunten van de IRB en geeft de hulpverlener handvatten om ouders gedurende kortere of langere tijd te begeleiden bij hun functioneren als ouder. Het betreft hier zowel ouders die zelf de dagelijkse zorg en opvoedingsverantwoordelijkheid voor hun kind hebben als ook ouders die dit niet hebben en met hun kind omgaan op basis van een bezoekregeling.

Doelgroep

De training is geschikt voor groepen medewerkers binnen instellingen waar reeds gewerkt wordt met de IRB. Daar het een vaardigheidstraining betreft is het van belang dat hulpverleners tussen de trainingsbijeenkomsten in de gelegenheid zijn om het geleerde in de praktijk met een aantal cliënten te oefenen in de vorm van individuele gesprekken. Indien de hulpverlener (of een groep hulpverleners) niet over deze methodische basis (kennis van en ervaring met de IRB) beschikt kan in overleg een aanvullend programma geboden worden dat voorafgaat aan de training “Ouderschap met succes en tevredenheid”.

Ingangseis

Deelnemers hebben enige kennis van de modules doelvaardigheid beoordelen, een rehabilitatiedoel stellen en functionele diagnostiek van de Individuele Rehabilitatie benadering. Afwezigheid van deze kennis brengt verlenging van de duur van de training met zich mee.

Programma

• Inleiding.
• Huidig functioneren van ouders met psychiatrische problematiek in de ouderrol.
• Versterken van de ouderrol van ouders met psychiatrische problematiek.
• Hernemen/uitbreiden van de ouderrol van ouders met psychiatrische problematiek.

Duur

5 dagen: 3 dagen van 10.00-17.00 uur met een uur lunchpauze, bijvoorbeeld elke week en 2 terugkomdagen met tussenposen van een maand van 10.00-17.00 uur.

Opzet en werkwijze

Elke dag begint met de bespreking van het huiswerk, eventueel met discus­sie, toelichting en herhaling van theoretische uitleg. Na de lunch wordt de theoretische uitleg, de oefening en de huiswerkopdracht voor de volgende bijeenkomst behandeld. De dag wordt steeds afgesloten met een samenvatting.

Huiswerkopdrachten

Na elk theoretisch onderdeel wordt van de deelnemers verwacht dat zij dit onderdeel met een cliënt oefenen en het werkblad van het betreffende onderdeel invullen. Dit huiswerk wordt in de volgende bijeenkomst kort besproken.

Docent

De docent is verbonden aan Stichting Rehabilitatie ’92.

Lesmateriaal

Bij aanvang van de training ontvangen de deelnemers het lesmateriaal behorend bij de training.

Locatie en middelen

Uw eigen organisatie draagt zorg voor de leslocatie, catering en audiovisuele middelen zoals, laptop, beamer en flipover.

Bewijs van Deelname

Voor het verkrijgen van het Bewijs van Deelname gelden de volgende criteria:

•  De deelnemer heeft alle dagen van de training bijgewoond; indien de deelnemer tot 20%  van het programma heeft gemist, wordt het Bewijs van Deelname pas uitgereikt na de uitvoering van een compensatieopdracht over het gemiste programmaonderdeel (met een voldoende beoordeling van de docent). Heeft de deelnemer meer dan 20% van het programma gemist, dan is een compensatieopdracht niet mogelijk en wordt geen Bewijs van Deelname uitgereikt.

• De huiswerkopdrachten zijn door de docent met een voldoende beoordeeld.
• De huiswerkopdrachten zijn door de deelnemer schriftelijk uitgewerkt en ingele­verd.
• Een eventueel afgelegde toets is door de deelnemer met een voldoende afgerond.
• De deelnemer heeft naar de indruk van de docen­t voldoende inzet getoond.

Vertrouwelijkheid

Van de deelnemers wordt verwacht dat zij de casuïstiek ten behoeve van de training geanonimi­seerd aanleveren en hetgeen aan de orde komt tijdens de bespreking van de casuïstiek vertrouwelijk behandelen teneinde de privacy van de cliënten te waarborgen.

Algemene informatie

De Individuele Rehabilitatie Benadering (IRB) volgens het Center for Psychiatric Rehabilitation van de Boston Universiteit (V.S.) bevordert herstel en participatie van mensen met een beperking. Herstel kent vier aspecten: herstel van gezondheid, herstel van identiteit, herstel van dagelijks functioneren en herstel van rolfunctioneren. Rehabilitatie ondersteunt de laatste twee. Herstelondersteunende zorg is het nieuwe uitgangspunt in de zorg voor mensen met lichamelijke, psychische en verstandelijke beperkingen.

Participatie van mensen met een beperking in het maatschappelijk leven is de koers voor de komende jaren. Wetten zoals de Wmo en de participatiewet zijn hiervan de getuigen. De IRB heeft tot doel mensen te helpen om beter te functioneren zodat ze met succes en naar tevredenheid kunnen wonen, werken, leren en sociale contacten verkrijgen en behouden, in de omgeving van hun keuze en met zo min mogelijk professionele hulp.

Rehabilitatie staat als methodiek op het kruispunt van zorg en welzijn.

Het  rehabilitatieproces bestaat uit drie fasen, namelijk diagnostiek, planning en interventies. Het is een ontwikkelingsgerichte methode. Ze onderscheidt zich van andere benaderingen door de nadruk op het nastreven van door de cliënt zelf gestelde doelen. De IRB gaat ervan uit dat cliënten over het algemeen al wel doelen hebben, maar dat ze soms geholpen moeten worden bij het systematisch uitwerken van die doelen, bij het identificeren van beperkingen en handicaps en bij het leren van vaardigheden of het gebruiken van ondersteuning. De methode biedt de cliënt een leidraad bij zijn of haar zelfverwerkelijking en de hulpverlener een leidraad bij zijn of haar werk. Stichting Rehabilitatie ’92 te Utrecht beoogt de IRB, zoals ontwikkeld door de Boston Universiteit (V.S.), te introduceren en te implementeren in Nederlandse GGZ-instellingen.

Stichting Rehabilitatie ‘92
2015